شهر کوچک قانون ازدواج شناسنامه قدیمی ترین

شهر کوچک: قانون ازدواج شناسنامه قدیمی ترین پنهان کردن دانشنامه حقوقی حبس ازدواج

گت بلاگز استان ها شستشوی جان در نهر پاک روزه داری

“رمــضــان ” ماه قرآن، ماه دورهمی خدا، ماه خوبی‌ها، ماه شب‌های قدر، ماه دعا و نیایش از راه رسید و مردم خراسان جنوبی نیز همچون دیگر مسلمانان با انجام برنامه‌

شستشوی جان در نهر پاک روزه داری

به گزارش خبرنگار گروه استان های باشگاه خبرنگاران جوان از لرستان؛رمضان، موسم عبادت و شستشوی جان در نهر پاک روزه داری هست. بندگان خدا در این ماه با اتصال به حلقه های دعا و عبادت، آسمانی می شوند و وجود خود را جانی تازه می بخشند.

عبارات مهم : خراسان
«رمضان» از ماده «رمض» به معنای سوزاندن هست؛ البتّه سوزاندنی که دود و خاکستر به همراه نداشته باشد. علت نامگذاری این ماه از آن روست که در ماه رمضان، گناهان انسان سوزانده و نابود می شود.

ماه رمضان، ماه کم کردن قرآن است و تنها ماهی است که نامش در قرآن آمده و شب قدر نیز در این ماه هست. پیامبراکرم صلی الله علیه و آله فرمودند: «تمام کتاب های آسمانی، در ماه رمضان نازل شده است اند.

ماه رمضان، عالی ترین ماه خدا هست. آن حضرت در جمعه آخر ماه شعبان، خطبه مفصّلی در عظمت ماه رمضان ایراد کرده اند که در بعضی از تفاسیر و کتب روایی آمده هست. همچنین در صحیفه ی سجادیه، امام سجاد علیه السلام با دعایی به استقبال ماه رمضان رفته و در وداع آن ماه، مناجات جان سوزی دارند.

ماه مبارک رمضان، بهار قرآن و فرصتی جهت تمرین خاص بندگی، پالایش روح و روان و پرهیز از آلودگی، فصل بازبینی در گذشته و چنگ زدن و پناه بردن به دامن قرآن هست.

با فرا رسیدن ماه مبارک رمضان حال و هوای کشورهای اسلامی به خاص کشور کشور عزیزمان ایران متغیر شده است و فضایی معنوی بر کشور حاکم می شود در این بین خراسان جنوبی نیز با رسوم دیرینه و کهن خود به استقبال از این ماه پر خیر و رحمت می رود.

باری دیگر درهای رحمت را گشوده اند، درهایی به وسعت دامنه اجابت و سفره ای به بی کرانگی یک دعوت باعشق و بعد از اتمام دو ماه پرخیر و برک رجب المرجب و شعبان المعظم، ماه خدا از راه می رسد ماهی که عبد به دنبال معبود و عاشق به دنبال معشوق می گردد.

در این ماه سلامی را منتظر نشسته اند به نیازمندی یک بنده، یک عبد ضعیف، یک عاشق مسکین، یک من و یک تو محتاج و رخصت داده اند به نجیبانه ترین نگاه معصومی که پناهی جز این آستان غنی نیافته هست.

ماه باز شدن درهای رحمت الهی به سوی بندگان الهی و ماه دورهمی حضرت حق؛ تنها ماهی که خداوند متعال به خاطر شرف و برتری اش از آن در مصحف شریف خود نامبرده، رمضان هست، آری بار دیگر، ماه مبارک رمضان فرا رسید.

هم وقت با دعوت حق جهت ماه ضیافت الهی، جلوه ای از پاکی و نورانیت خراسان جنوبی را فرا می گیرد و هلال ماه که رؤیت می شود گویی سرآغازی است جهت پاکی و اتصال به مدار ربوبیت، دست های نیاز این مردمان که در کشور به سادگی و فرهنگی بودن مشهورند به سوی آسمان گشوده می شود تا شاخه شاخه اجابت را نصیب مردم این خطه کویری کند.

یک بار دیگر رمضان آمد و یک سال دیگر به تو اجازه داده شد تا درمیهمانی الهی با طاعت خود تظاهر کنی و سر سفره پروردگارت بنشینی و از برکات آسمانی آن بهره مند شوی.

ماه رمضان در خراسان جنوبی همراه با آیین بومی و محلی خاصی است که بعضی ریشه کهن داشته و از ایام خیلی دور حفظ شده است و ولی متأسفانه باید گفت در حال حاضر در مراکز شهرنشین رونق خود را از دست داده هست.

از گذشته های نه چندان دور مردم بیرجند و روستاهای این شهرستان از فردای شبی که هلال ماه رمضان رؤیت می شود با مراسم و آیین هایی روزه داری را شروع می کنند.

در گویش بیرجندی کلمه رمضان «رمزا» تلفظ شده است و 11 ماه دیگر سال “سالگان” گفته می شود و با این نامگذاری “رمضان” را از ماه های دیگر ممتاز می کنند.

مردم خراسان جنوبی در ماه دورهمی خدا آئین های سنتی دارند که امروز بعضی ها پابرجا و بعضی دیگر دستخوش تغییرات شده است هست.

ماه قرآن، ماه دورهمی خدا، ماه خوبی ها، ماه شب های قدر، ماه دعا و نیایش از راه رسید و مردم خراسان جنوبی نیز همچون دیگر مسلمانان با انجام برنامه های خاص مذهبی به دورهمی این ماه رفته اند.

ماه رمضان که می آید، رخت و لباس مردم عوض می شود و هر منطقه ای از کشور جهت خود آئینی خاص دارد، در خراسان جنوبی نیز مردم علاوه بر آئین دیگر مناطق کشور مانند منزل تکانی، تهیه مایحتاج رمضان و مراسمی خاص که طبل زنی، رمضو خونی از جمله آنها است را با فرا رسیدن این ماه انجام می دهند، مراسمی که بعضی از آن ها به فراموشی سپرده شده است هست.

*شوخوانی آوایی جهت تدارک سحری در خراسان جنوبی است

مناجات و شب خوانی ( شوخانی) از نخسین شب رمضان شروع می شود به این صورت که هر شب بعضی مردان خوش صدا بعد از نیمه شب سه نوبت بر بالای بام منزل رفته و با صدای بلند به خواندن ادعیه و نیایش می پردازند که با این عمل، مردم با شنیدن صدای آنان از خواب بیدار شده است و تدارک سحری را می بینند و این آیین هنوز در روستاهای بیرجند رواج دارد.

شوخوانی(شب خوانی) که در واقع یک نوع مناجات با خدا است و در قدیم هنگام سحر مردم دِه با صدای خروس منزل بیدار می شدند و چون پاس دوم را خروس می خوانده می فهمیدند که حالا وقت سحرخوانی یا شوخوانی یا همان مناجات سحرماه رمضان هست.

علاوه بر صدای خروس از روی مکان ستاره های آسمان به عنوان نمونه دب اکبر و یا از روی جایگاه سه ستاره روشن که در آسمان است پی به وقت سحر می بردند و در این هنگام طبل نواخته می شد و یا افرادی که صدای رسا داشتند شب خوانی می کردند و افراد بدهید طریق بیدار می شدند.

*ثبت آیین رمضوخوانی خراسان جنوبی در فهرست میراث های معنوی

یکی دیگر از آیین های قدیمی ماه مبارک رمضان در بیرجند «رمضوخوانی» است که این مراسم در فهرست میراث های معنوی کشور نیز به ثبت ملی رسیده است و در این مراسم در شب های رمضان بعد از نماز و افطار، جمعی از کودکان و نوجوانان پسر در دسته های چهار تا شش نفری به در منزل همسایه ها به خاص سرشناسان و صاحبان ثروت می روند و به قصد گرفتن انعام برنامه خاص ای اجرا می کنند.

رسم رمضان خوانی در سال های بسیار قبل به وسیله مردان مسن و مشهور انجام می شد که این امر در سال های اخیر به نوجوانان و جوانان سپرده شده است است و کودکان و نوجوانان در ایام ماه رمضان در گروه های متفاوت و زیر سرپرستی یک نفر به در منازل می روند و با خواندن شعرهایی، از صاحب منزل تقاضای شیرینی و خوردنی می کنند، شعرهایی که در این مراسم خوانده می شود به نام رمضانی مشهور است و معمولاً به وسیله سرگروه خوانده می شود.

رمضان خوانی در گویش بیرجندی با یک مقدمه دعایی که به وسیله استاد خوانده می شود شروع شده است و با آمین شاگردان ادامه پیدا می کند و بعد از خواندن اشعار، صاحب منزل به کودکان و نوجوانان شیرینی، تنقلات یا وجه نقد هدیه می داد و جهت روشنایی روی کودکان آب می پاشید این مراسم جنبه فرح زایی داشت و فقط در روزهای ابتدایی و نهایی ماه مبارک اجرا می شد و در شب های قدر، آیین رمضونی اجرا نمی شود.

رمضان خوانی از سنت هایی است که شاید در گذشته در ماه رمضان در تمامی کوچه و محلات شهر به چشم می خورد ولی هم اکنون تنها در محلات پایین شهری بیرجند و شاید به وسیله بعضی جوانان اجرا شود که آن هم در حال از‌بین‌برده‌شده شدن هست.

برخی از ابیات رمضان خوانی مشمول بر رمضو یارب، یارب رمضو آمد خوشنام خدا. رمضو آمد، مهمانش کنید بز و بزغاله قربانش کنید، رمضو آمد خود سیصد سوار چوبی وردشته که آی روزه بدار رمضو آمد، مهمانش کنید بز و بزغاله رو قربانش کنید، بز و بزغاله که چیزی نمشو گاو و گوساله را قربانش کنید، این سرا از کیه، رو ور باده دو پسر داره که نو داماده، این سرا از کیه رو ور روزه دو دختر داره که مخمل دوزه، این سرا از کیه رو ور قبرستو پدر مو گفته برو دو قرو بستو هست.

*مراسم رمضان خوانی رسم کهن استان خراسان جنوبی در ماه مبارک رمضان

رئیس حوزه پژوهش و مطالعات اداره کل میراث فرهنگی ،صنایع دستی وگردشگری خراسان جنوبی گفت: مراسم رمضان خوانی رسم کهن استان خراسان جنوبی در ماه مبارک رمضان هست.

سید احمد برآبادی گفت :در شب های ماه مبارک رمضان بعد از نماز و افطار عده ای از پسران نوجوان در دسته های چند نفری به در منزل های مردم به خاص توانگران رفته و به امید گرفتن انعام ( تنقلات و یا وجه نقد) اشعاری خاص می خواندند که در اصطلاح محلی به آن رمضانی می گفتند.

وی افزود: به این ترتیب به جلوی درب هر منزل که می رسیدند جهت اینکه مطمئن شوند کسی در منزل است یا نه یک نفر از فرزند ها که او را با عنوان استاد برگزیده اند با صدای بلند می گفت رَمِزُاْنی مارْ وَاْ مِدِی یا وَرْ خُانِمْدِ ـه «رمضانی ما را می دهید یا بخوانیمش ». اگر در منزل کسی بود و چیزی به آنها می داد به درب منزل دیگر می رفتند وگرنه اگر احساس می کردند کسی در منزل است و جوابی نمی دهد خواندن رمضانی را شروع می کردند.

رئیس حوزه پژوهش و مطالعات اداره کل میراث فرهنگی ،صنایع دستی وگردشگری خراسان جنوبی بیان کرد: ابتدا استاد یک مقدمه و دعایی می خواند و شاگردان بعد از هر جمله او می گفتند آمین و یادی از حضرت محمد (ص) و حضرت علی (ع) می کردند و رباعی هایی در مرثیه ائمه اطهار می خواند.

وی بیان کرد: این مراسم در شهرها و روستاهای بیرجند، قاین، نهبندان، سربیشه برگزار می شود. در شهرستان درمیان نیز سابق این مراسم اجرا می شده است ولی در حال حاضر انجام نمی شود.

برآبادی گفت: مراسم رمضان خوانی به شماره 811 در تاریخ 4/11/1391 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده هست.

* مراسم طبل زنی طبس

بر اساس سنتی دیرینه صدای خوش حالی پخش طبل سحرگاه هر روز ماه مبارک رمضان در فضای شهر طبس به گوش می رسد و روح و جان ها را طرواتی تازه می بخشد.

مردم خطه کویری طبس طبق یک سنت دیرینه سحرگاه هر روز جهت روزه گرفتن و صرف سحری با صدای طبل نوازان ماهر که سال های زیادی به این کار مشغولند بیدار می شوند.

طبل زنی در اوقات سحر ماه رمضان در طبس، یکی از نیات موقوفه عمادالملکی است که تاریخ وقف این امر خیر به سال 1300 هجری قمری بر می گردد و دوام آن نیز به علت موقوفه بودن و اجرای نیات خیر واقف هست.

این طبل زنی برنامه و وقت بندی معین و سبکی خاص دارد به این ترتیب که سه ساعت مانده به اذان صبح با عنوان طبل یک (آماده باش)، دو ساعت مانده به اذان صبح با عنوان طبل 2 (بیدار باش)، یک ساعت مانده به اذان صبح با عنوان طبل 3 (نزدیک شدن وقت اذان صبح) با سبک و سیاقی خاص نواخته می شود.

مردم با نحوه زدن طبل متوجه می شوند کدام نوبت از مراحل طبل زنی هست. هر نوبت طبل زنی حدود چهار دقیقه طول می کشد و تا شعاع پنج کیلومتری شهر شنیده می شده است هست.

این مراسم با ابزار و ادواتی از جمله 2 قطعه ظروف استوانه ای شکل کوچک به نام چاشنی، سه ظرف استوانه ای شکل بزرگ به نام سرنواز، بردست و نقره است که هر یک، موزیک مخصوص به خود را دارد.

در مجموع چهار نفر در نواختن طبل همکاری دارند که طی سالیان متمادی افراد متعددی این کار را انجام می داده اند.

این سنت قدیمی از گذشته های دور تاکنون، حال و هوای خاصی در سحرگاهان ماه مبارک رمضان در شهر طبس ایجاد می کند که همه ساله اداره اوقاف و امور خیریه شهرستان طبس ضمن تأکید بر اجرای این نیت واقف که اکنون به یک سنت تبدیل شده است هست، بر روند طبل زنی در این شهر نظارت دارد.

علاوه بر سحرهای ماه مبارک رمضان هنگام رویت هلال ماه شوال و اعلام عید سعید فطر به دستور حاکم شرع یک نوبت طبل ها نواخته می شود که مردم این مراسم را شادیانه می نامند.

*افطار بر سر مزار درگذشتگان

سر زدن به مزار رحلت کنندگان از دنیای فانی به دنیا باقی در روزهای پنجشنبه هر هفته، در این ماه از رونق فزون تری برخوردار می شود و بعضی نیز با حضور سر قبر عزیزان از دست رفته خود روزه را افطار می کنند.

معاون پژوهش میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان جنوبی گفت: سر زدن به مزار رحلت کنندگان از دنیای فانی به دنیا باقی در روزهای پنجشنبه هر هفته، در این ماه از رونق فزون تری برخوردار می شود و بعضی نیز با حضور سر قبر عزیزان از دست رفته خود روزه را افطار می کنند.

برآبادی افزود: مراسم بیست و هفتمان نیز از برنامه هایی است که از گذشته دور در شهرستان بیرجند وجود داشته و هنوز هم نام آن فراموش نشده هست.

وی اظهار کرد: در شب بیست و هفتم ماه رمضان بعضی از زن ها و دختران جوان با پوشیدن صورت خود و گرفتن سبد با تبقی دردست که آئینه ای روی آن قراردارد و ملاقه به دست به درب منزل همسایگان رفته و طلب هدیه می کنند.

معاون پژوهش میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان جنوبی گفت: مردم پولی که به این طریق به دست می آید متبرک شمرده و آن را خوش حالی آور می دانند و در این مراسم همه کسانیکه بدهید صورت پولی به دست می آورند، پیش از ظهر روز بیست وهفتم ماه رمضان به بازار رفته و با آن پارچه ای به دلخواه خود می خرند و ظهر آن روز درخانه یا مسجدی، از آن پارچه پوشاکی مانند چادر، پیراهن و چارقد جهت خود می دوزند و آن را می پوشند و بر این باورند که همه سال را به خوش حالی می گذرانند و از همه بلاها مصون هستند.

وی یادآورشد: جمع آوری خیرات و کمک های نقدی مردم هر منطقه جهت کمک به یتیمان و بی سرپرستان و تعمیر و توسعه مساجد از دیگر برنامه های ماه مبارک رمضان در مناطق متفاوت بیرجند هست.

*آداب “بیست و هفتمو” نوعی خوش حالی جهت کشته شدن ابن ملجم در رمضان

مطابق سنت در شب 27 رمضان در بسیاری از مناطق خراسان افرادی با یک سبد که درون آن یک آینه، شانه و سرمه دان واقع شده است است و یک کاسه به در منازل مراجعه می کنند و زن صاحبخانه بعد از شنیدن صدای در، بیرون می آید و به عنوان سنت و یا تقدس شانه را به سر می زند، سرمه به چشمانش می کشد و در آینه نگاه می کند سپس پول و یا چیزی در سبد می گذارد و در روز بعد که در حقیقت شب قصاص ابن ملجم هست، از پول اهدایی در قاشق زنی، چارقد و یا چادری تهیه می کنند، می دوزند و می پوشند.

مراسم ملاقه زنی یا کفچلزی از جمله دیگر مراسمات است که خاص بانوان بوده و به روایتی نوعی خوش حالی به خاطر کشته شدن ابن ملجم مرادی در روز 27 ماه مبارک رمضان هست.

در این مراسم زن ها صورت خود را می پوشانند و سپس با یک ملاقه به در حیاط مردم می زنند و می گویند “بیست و هفتمو هستم” آن ها همچنین به همراه خود یک سینی، شانه، سرمه دان و آینه نیز داشتند، هنگامی که صاحب منزل بیرون می آمد به بی بی هفتمو مقداری پول می داد و او با این پول جهت خود پارچه می خرید و این پارچه تا قبل از 27 رمضان باید دوخته و به تن می شد چراکه این اقدام در حقیقت نوعی خوش حالی به همراه داشت.

*برگزاری جلسات «دوره قرآن» در ماه مبارک رمضان در جای جای کویر

این جلسات معمولا به دو شیوه خانگی و یا عمومی برگزار می شود و در شیوه خانگی معمولا محفل خانوادگی است و اعضاء فامیل گرد هم می آیند و به تلاوت قرآن می پردازند و در نوع عمومی مردم از اقشار و گروه های مختلف، زن و مرد و پیر و جوان در اماکن مذهبی همچون مساجد و امامزادگان گرد هم آمده و به جزخوانی روزانه قرآن کریم می پردازند.

دوره های قران معمولا در شب برگزار می شود و در این دوره ها یک نفر به نام « مُلّا » حضور دارد که در روخوانی قرآن کریم تبحر دارد و زمانی که کسی کلمه ای از قرآن را اشتباه بخواند فقط وی می تواند آن اشتباه را تصحیح کند.

در آخر ماه مبارک رمضان قرآن ختم می شود و معمولا کسی که در این دوره سوره «الرحمن» یا «یس» به وی رسیده باشد مردم را با خرما یا شیرینی پذیرایی می کند و کسی که به او سوره «توحید» رسیده باشد روز عید فطر باید یک آش درست کند که به آن آش «قل هوالله» می گویند.

مردم این شهرستان در وقت افطار از آش رشته، نان، پنیر و سبزی، حلوا، خرما، فرنی، شله زرد، زولبیا و بامیه جهت روزه گشودن استفاده می کنند و ساکنان بعضی مناطق روستایی بیرجند نیز به یاد حضرت علی(ع) روزه خود را با نمک افطار می کنند.

برخی مردم این شهرستان با رفتن به آسایشگاه ها و پرورشگاه ها دست دوستی بر سر کودکان بی سرپرست می کشند و دل های چشم به راه مادران و پدران بزرگسال را شاد می کنند.

کودکانی هم که هنوز به سن وظیفه نرسیده اند با تمرین تعظیم و تسلیم در برابر امر حق تعالی و با گرفتن روزه های به اصطلاح “کله گنجشکی” والدین خود را در این آزمون الهی همراهی می کنند.

همچنین مردم با شرکت گسترده در آیین های شب های قدر و برگزاری مراسم سوگواری ایام شهادت مولای متقیان حضرت علی(ع)، سینه زنی و تعزیه خوانی همزمان با سراسر کشور به سوگ نخستین امام خود می نشینند.

*وداع با ماه رمضان

سرانجام هنگام وداع با ماه رمضان فرا می رسد و شب آخر، وداع در شب خوانی همراه با مناجات است و روزه داران بعد از یک ماه عبادت، روی به مساجد جامع و مساجد محل خود می آورند و به اقامه نماز عید فطر می پردازند و توفیق یک ماه عبادت و بندگی خداوند را عید می گیرند و با پرداخت فطریه، زکات تن خود را نیز به افراد نیازمند ادا می کنند و بعد از یک ماه ضیافت الهی تلاش خود را جهت سازندگی و زندگی بانشاط زیاد شروع می کنند.
منبع:تسنیم
انتهای پیام/پ

واژه های کلیدی: خراسان | بیرجند | ماه رمضان | میراث فرهنگی | میراث فرهنگی | برگزاری مراسم | ماه مبارک رمضان | آیین سنی در خراسان جنوبی

شستشوی جان در نهر پاک روزه داری

شستشوی جان در نهر پاک روزه داری

دانلود


دانلود فایل ها

نویسنده : topsblog